หลักการ

      มอเตอร์สามเฟสมีขดลวดสามชุด แต่ละชุดต่อเข้ากับ
แหล่งจ่ายแรงดันระบบ 3 เฟส และสามารถทำการกลับ
ทางหมุนได้โดยการสลับปลายสายที่ต่อเข้ากับแหล่งจ่าย
แรงดัน 3 เฟสคู่ใดคู่หนึ่งการเลือกวิธีการกลับทางหมุน
หมุนขึ้นอยู่กับลักษณะงาน และชนิดของ
มอเตอร์


จุดประสงค์

  1. บอกประเภทของการกลับทางหมุนมอเตอร์สามเฟสได้ถูกต้อง
  2. อธิบายวิธีการกลับทางหมุนมอเตอร์สามเฟสได้ถูกต้อง 
  3. อธิบายข้อแตกต่างของการกลับทางหมุนมอเตอร์แบบต่าง ๆ ได้ถูกต้อง
  4. อธิบายลักษณะของการกลับทางหมุนมอเตอร์แบบต่าง ๆ ได้ถูกต้อง

  5. อธิบายการทำงานของวงจรการกลับทางหมุนมอเตอร์แบบต่าง ๆ ได้ถูกต้อง
  6. วิเคราะห์สาเหตุเบื้องต้นของการขัดข้องในวงจรควบคุมได้ถูกต้อง


คำแนะนำ
:

1. ศึกษาจากเนื้อหาด้านล่างนี้
2. ทำแบบฝึกหัดประจำโมดูลที่ 11
3. ทำแบบทดสอบท้ายโมดูลเพื่อประเมินตนเองในการเข้าศึกษาในโมดูลที่ 12 ต่อไป


การกลับทางหมุนมอเตอร์สามเฟส
(Reversing of Three Phase Motors)

  การกลับทางหมุนมอเตอร์สามเฟสทำได้โดย
การกลับขั้วสายของมอเตอร์ที่ต่อเข้ากับสาย
จ่ายกำลัง 3 เฟสคู่ใดคู่หนึ่งเพียงคู่เดียว

  การกลับทางหมุนมอเตอร์สามเฟสด้วย
คอนแทกเตอร์ที่นิยมกันโดยทั่วไป มี 3 แบบ
ขึ้นอยู่กับลักษณะการใช้งาน คือ

1. วงจรกลับทางหมุนมอเตอร์โดยตรง
    (Direct reversing)
    วิธีการกลับทางหมุนมอเตอร์สามเฟสทำได้
โดยการสลับสายเมนคู่ใดคู่หนึ่งที่ต่อเข้ากับ
มอเตอร์ ส่วนอีกเส้นหนึ่งต่อไว้เหมือนเดิม
ลักษณะการกลับทางหมุนแบบกลับทางหมุน
โดยตรง หมายถึง วงจรสามารถทำการกลับ
ทางหมุนมอเตอร์ได้ทันทีตลอดเวลาที่มอเตอร์
ทำการหมุนอยู่ โดยการกดสวิตช์ S2 หรือ S3
และเมื่อต้องการหยุดมอเตอร์ก็สามารถ
ทำได้โดยการกดสวิตช์ S1 (OFF)

2. วงจรกลับทางหมุนหลังจากหยุดมอเตอร์
    (Reversing after stop)
   ลักษณะการกลับทางหมุนหลังจากหยุด
มอเตอร์ หมายถึง วงจรจะกลับทางหมุนมอเตอร์
ได้ เมื่อทำการหยุดมอเตอร์ก่อนเท่านั้น การ
เริ่มเดินมอเตอร์จะเริ่มเดินให้หมุนขวาหรือ
ซ้ายก่อนก็ได้ โดยการกดสวิตช์ S2 หรือ S3
และเมื่อต้องการหยุดมอเตอร์ก็สามารถทำได
้โดยการกดสวิตช์ S1 (OFF)

3. วงจรกลับทางหมุนแบบจ๊อกกิ้ง
    (Reversing by Jogging )
    ลักษณะการกลับทางหมุนแบบจ๊อกกิ้ง
หมายถึงการกลับทางหมุนมอเตอร์โดยการกด
สวิตช์ปุ่มกดค้างไว้ เมื่อปล่อยมือออกจากสวิตช์
ปุ่มกดมอเตอร์ก็จะหยุดหมุน การเริ่มเดิน
มอเตอร์จะเริ่มเดินให้หมุนขวาหรือซ้ายก่อน
ก็ได้ โดยการกดสวิตช์ S2 หรือ S3 และเมื่อ
ไม่ต้องการให้วงจรทำงานก็ทำการปลดสวิตช์
S1 ออกซึ่ง S1 เป็นสวิตช์แบบมีล็อคในตัวเอง

 

 

รูปจำลองการทำงานวงจรการกลับทางหมุนมอเตอร์ 3 เฟสทั้ง 3 แบบ

แบบฝึกหัดโมดูลที่11

ลือชัย โพธิ์วิชัย
สถาบันเทคโนโลยีราชมงคล วิทยาเขตลำปาง
อ.เมือง จ.ลำปาง 52000
mailto : luechai_powichai@hotmail.com